ნიკოლოზ ვაშაკიძე – რუსეთთან მიმართებაში, ხელისუფლება საგარეო პოლიტიკური ვექტორის კრახის წინაშე აღმოჩნდა

ამოსაბეჭდი ვერსია შრიფტის დაპატარავება | შრიფტი | შრიფტის მომატება ?
19-10-2014, 11:50 | მსოფლიო | ნანახია - 1779

საგარეო და საშინაო პოლიტიკის აქტუალურ საკითხებზე "ინტერპრესნიუსი" საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის ყოფილ მოადგილეს, ნიკოლოზ ვაშაკიძეს ესაუბრა.

 

- ბატონო ნიკოლოზ, როგორ შეაფასებდით უკანასკნელ დღეებში მოსკოვსა და სოხუმს, მოსკოვსა და თბილისს შორის განვითარებულ პროცესებს? მხედველობაში მაქვს მოსკოვის მიერ სოხუმისათვის შეთავაზებული შეთანხმება "რუსეთსა და აფხაზეთს შორის სამოკავშირეო და ინტეგრაციული ურთიერთობების შესახებ" და ამ თემაზე პრაღაში კარასინ-აბაშიძის შეხვედრის შედეგები, მასზე ოფიციალური თბილისის რეაქცია და ის პოზიციები, რომლებიც საჯარო სივრცეში ძირითადმა პოლიტიკურმა აქტორებმა გამოხატეს. . .

 

- რა თქმა უნდა, ახალი და მოულოდნელი არაფერი ხდება. ჩვენ ვიმყოფებით იმ ფაქტის წინაშე, რომ საქართველოს ხელისუფლება რუსეთთან მიმართებაში აშკარად აღმოჩნდა საკუთარი საგარეო პოლიტიკური ვექტორის კრახის წინაშე. ამას ჩვენ თავიდანვე ვწინასწარმეტყველებდით, მაგრამ ყური არ დაგვიგდეს. როგორც ჩანს, აუცილებელია, ცხვირი მიარტყა კედელს, რომ ვიღაც-ვიღაცები რაღაცას მიხვდნენ. სინამდვილეში, მიუხედავად დათმობებისა და რიტორიკის შერბილებისა, ანუ იმ პოლიტიკისა, რომელსაც რუსეთის მიმართ ქართული მხარე ატარებდა, რუსეთს თავის საქციელში არაფერი არ შეუცვლია, მიზანმიმართულად აგრძელებდა თავის პოლიტიკას და გეგმებს, რაც ქონდა საქართველოსთან მიმართებაში.

 

უკანასკნელი ორი წლის განმავლობაში რუსეთმა საქართველოს სეპარატისტულ რეგიონებთან არაერთი ხელშეკრულება გააფორმა, რუსეთის ხელისუფლების წარმომადგენლებმა სოხუმსა და ცხინვალში არაერთი ვიზიტი განახორციელეს. ამავე პერიოდში ხდებოდა საოკუპაციო ზოლზე მავთულხლართების გავლება. რაც ახლა ხდება, ჩვეულებრივი რგოლია იმ ჯაჭვში, რომელიც იყო დაგეგმილი და არც არავის გაუუქმებია. სამწუხაროდ ალბათ ეს ქმედებები მომავალშიც გაგრძელდება.

 

საქართველოს მხარის რეაქციაც არ მაკვირვებს. ვფიქრობ, მათ უკვე არც მორალური და არც ინტელექტუალური რესურსი არ გააჩნიათ, რომ გაატარონ მეტ-ნაკლებად ჯანსაღი პოლიტიკა. უბრალოდ, ისინი იმ ტიპის და იმ კალიბრის პოლიტიკოსები არ არიან.

 

- აფხაზეთის საკითხში მოსკოვის პოზიციების გასარკვევად მიზანშეწონილად ჩაითვალა, რომ კარასინ-აბაშიძის პრაღის შეხვედრები გაგრძელდეს. მიუხედავად იმისა, რომ ამ თემაზე უამრავი კომენტარი და მოსაზრება მოვისმინეთ, ამ საკითხში ოფიციალური ხელისუფლების ტაქტიკური თუ სტრატეგიული ჩანაფიქრის წაკითხვას ვცდილობ, მაგრამ არც არაფერი გამომდის. თქვენი აზრით, შექმნილ ვითარებაში, სავარაუდოდ, როგორია ჩვენი ხელისუფლების ტაქტიკა და სტრატეგია?

 

- ჩვენს ხელისუფლებას ამ საკითხში არც სტრატეგია და არც ტაქტიკა არ გააჩნია. ეს არის შეშინებული (შესაძლოა, სხვა მოტივაციებიც იყოს) ანაც გაუნათლებელი ბავშვების საქციელი. ამიტომ მიჭირს, მათ საქციელში ტაქტიკის ანაც სტრატეგიის დანახვა.

 

- ევროპული ინტეგრაციის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის, ალექსი პეტრიაშვილის შეფასებით - "რუსეთი გეგმაზომიერად ახორციელებს საქართველოს ტერიტორიის ანექსიას. "უკეთეს" შემთხვევაში შანტაჟის, დაშინების და კუნთების თამაშის მეთოდებით განაგრძობს მცდელობებს, რომ საქართველოს ხელისუფლებამ გადაუხვიოს ევროატლანტიკურ კურსს". არანაირი საფუძველი არა გვაქვს, არ დავეთანხმოთ ბატონ პეტრიაშვილს. მეტიც, ჩემი აზრით, მოსკოვმა აფხაზეთში პროცესების მისეული სცენარით განვითარება სწორედ იმიტომაც დააჩქარა, რომ ოფიციალური თბილისი ფაქტის წინაშე დაეყენებინა. უცნაური ის არის, რომ ამაზე ხელისუფლების უმაღლესი თანამდებობის პირები არ საუბრობენ და კვლავაც განაგრძობენ მტკიცებას, რომ მოსკოვთან დიალოგი აუცილებელია. ოღონდ არ აზუსტებენ, რა თემებსა და საკითხებზე. თქვენი აზრით, რატომ ხდება ასე? რა, ჩვენ გადავწყვიტეთ აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის გარეშე ევროპისკენ სვლა, თუ ჯერაც გაურკვეველ პროცესებთან გვაქვს საქმე?

 

- აშკარად იკვეთება, რომ პეტრიაშვილისა და ალასანიას ფრთა ცოტა განსხვავებულ განცხადებებს აკეთებენ, მაგრამ მე მინდა ყველას შევახსენო, რომ ერთ-ერთი მთავარი პრობლემა საქართველოს პოლიტიკაში არის ჩვენი საზოგადოების მოკლე პოლიტიკური მეხსიერება. ყოველთვის მივესალმები ამა თუ იმ პოლიტიკოსის მენტალურ ცვლილებას და მეტ-ნაკლებად ჯანსაღ პოზიციებზე გადასვლას, მაგრამ პეტრიაშვილს და მის მეგობრებს უნდა ახსოვდეთ, რომ ისინი იზიარებენ სრულ პასუხიმგებლობას იმ ორ წელიწადზე, რაც ჩვენ 2012 წლის ოქტომბრის არჩევნების შემდეგ გვაქვს. ცოტა გამიჭირდება, იმედი მქონდეს ასეთი პოლიტიკოსებისა საქართველოს მომავალთან დაკავშირებით. ზოგადად კი, მათი პოზიციის გაჯანსაღებას ვიღებ.

 

რაც შეეხება თქვენი კითხვის მეორე ნაწილს. გაურკვეველ პროცესთან გვაქვს საქმე. ჩემი აზრით, ჩვენი ხელისუფლება ახლა სრულ დაბნეულობაში იმყოფება, მაგრამ მაინც ცდილობს, შეინარჩუნოს რუსეთთან ურთიერთობების გაუმჯობესების ილუზია და თვითმოტყუების პროცესი. ვფიქრობ, რომ მალე მათ საერთოდ არ დარჩებათ საშუალება, რომ ეს პოზიცია შეინარჩუნონ.

 

- ქართველ ექსპერტთა უმრავლესობა შეშფოთებას გამოთქვამს იმის გამო, რომ კარასინ-აბაშიძის დიალოგმა გარკვეულწილად ჩაანაცვლა აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის თემაზე ჟენევის ფორმატი. თქვენც ასეთი შთაბეჭდილება გრჩებათ?

 

- საერთოდ, კარასინ-აბაშიძის ფორმატის მთავარი ფუნქცია მდგომარეობდა იმაში, რომ ერთგვარი ლეღვის ფოთლის როლი ეთამაშა, რათა შეძლებისდაგვარად გადაეფარა რუსულ ოკუპაციასთან დაკავშირებული სამარცხვინო რეალობა, უკანასკნელი ორი წლის განმავლობაში ჩვენთან მიმართებაში რუსეთის უნამუსო საქმიანობა. ამ ფორმატმა, ვიღაც-ვიღაცების თვალში თავისი როლი გარკვეულწილად შეასრულა. ამ ფორმატს რომ არანაირი სერიოზული დატვირთვა არ ჰქონდა, თავიდანვე ცხადი იყო. ვფიქრობ, რომ კარასინ-აბაშიძის ფორმატი სერიოზულ კრიზისშია შესული, ვინაიდან აღარანაირი რესურსი არ გააჩნია.

 

- რას შეიძლება ნიშნავდეს კარასინის განცხადება, რომლითაც პრაღაში გამართული უკანასკნელი შეხვედრის მთავარ შედეგად პრაღის ფორმატში რუსულ-ქართული დიალოგის გაგრძელებას მიიჩნევს? კრემლთან დიალოგის წინააღმდეგი არავინ არის, მაგრამ ვითარებაში, როცა კრემლი გვეუბნება, რომ აფხაზეთის ანექსიას გააგრძელებს, თქვენი აზრით, სავარაუდოდ, როგორი შეიძლება იყოს მოსკოვის ნაბიჯებზე ოფიციალური თბილისის ყველაზე საუკეთესო პასუხი?

 

- სიმართლე გითხრათ, სხვის გაფუჭებულ თამაშზე რჩევების მიცემა ძალიან მიჭირს, იმიტომ რომ, თავიდანვე პოლიტიკა რუსეთთან სხვანაირად იყო გასატარებელი. ხშირად მისვამენ ამ კითხვას. იცით, რა ძნელია ამაზე საუბარი? იმდენი სისულელეა გაკეთებული, რომელსაც შენ არ გააკეთებდი, რომ ამაზე საუბარი მართლა ძნელია. ამგვარ კითხვაზე ჩემი პასუხი ასეთია - აქამდე რაც იდიოტობაა გაკეთებული, ის არ უნდა გაკეთებულიყო. უნდა გაკეთებულიყო სხვანაირად და ახლა ცოტა სხვა სიტუაცია გვექნებოდა.

სამწუხაროდ, ჩვენს ხელისუფლებას ამის უნარი არ გააჩნია. რადიკალურად არის შესაცვლელი ჩვენი საქციელი საერთაშორისო არენაზე რუსეთის თემასთან დაკავშირებით. საერთაშორისო ორგანიზაციებთან და პირველ რიგში ჩვენს პარტიორებთან ურთიერთობაში აუცილებელია გამოცოცხლება იმ აქტიური საგარეოპოლიტიკური სტილის, რომლითაც ქართული დიპლომატია წინა წლებში გამოირჩეოდა. ეს გასაკეთებელია იმისათვის, რომ მსოფლიო პოლიტიკაში ძლიერმა მოთამაშეებმა ყურადღება გაამახვილონ იმ მძიმე ვითარებაზე, რომელიც გვაქვს.

 

- მხედველობაში გაქვთ საერთაშორისო ასპარეზზე უკრაინის თემაზე ჩვენი ოკუპირებული ტერიტორიების მიბმა?

 

- თუნდაც. ეს ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაწილი უნდა იყოს იმ პოლიტიკის, რომელზეც დღეს რომ საქართველოს თემა უკრაინის თემასთან მიბმული არ არის, ამაში ლომის წილი ჩვენს ხელისუფლებას მიუძღვის, ვინაიდან აქამდე ამ მიმართულებით არასწორი საგარეო პოლიტიკა ტარდებოდა.

 

- ქართულ რეალობაში მოსკოვის მიერ სოხუმისათვის შეთავაზებული შეთანხმების პროექტი "რუსეთსა და აფხაზეთს შორის სამოკავშირეო და ინტეგრაციული ურთიერთობების შესახებ" აქტიურად განიხილება. პოლიტიკოსები მას სხვადასხვაგვარად აფასებენ. მიუხედავად იმისა, რომ მოსკოვის მიერ სოხუმისათვის ხელშეკრულება ითვალისწინებს 1. შეთანხმებული საგარეო პოლიტიკის გატარებას 2. თავდაცვისა და უსაფრთხოების საერთო სივრცის ფორმირებას 3. ერთიანი სოციალური და ეკონომიკური სივრცის შექმნას და 4. საერთო კულტურული და ჰუმანიტარული სივრცის შენარჩუნებას. თავდაცვის მინისტრი ირაკლი ალასანია მიიჩნევს, რომ "სამართლებრივად არანაირი ღირებულება არ აქვს, რას მოაწერს ხელს აუღიარებელი აფხაზეთი რუსეთის ფედერაციასთან". თქვენც ასე ფიქრობთ?

 

- სამწუხაროდ, აქ მთავარია, რეალურად რა პოლიტიკური შედეგები მოჰყვება ამ შეთანხმების ხელმოწერას. ვეთანხმები ალასანიას მოსაზრებას და ჩვენი პოზიციაც ასეთი უნდა იყოს. აღიარებიდან დაწყებული და ნებისმიერ დოკუმენტს, რომელიც გაფორმდება, რა თქმა უნდა, არ აქვს იურიდიული ძალა საერთაშორისო სამართლის თვალსაზრისით, ამიტომ ჩვენ ეს პოზიცია უნდა გავატაროთ. აქ მთავარი და სამწუხარო სხვა რამაა - რეალურად რა პოლიტიკური შედეგები მოყვება ამას სხვადასხვა სფეროებში.

ხდება ის, რაზეც ჩვენ ყოველთვის ვსაუბრობდით და ძალიან კარგად ვიცოდით. ჩვენ ვამბობდით, როგორც კი აფხაზები დარჩებიან რუსეთთან პირისპირ და მარტო, რუსეთი მათ გადაყლაპავს. ახლა ეს გადაყლაპვის პროცესი მიზანმიმართულად მიმდინარეობს.

 

- ამ საკითხების განხილვას მიეძღვნება 18 ოქტომბერს უსაფრთხოების საბჭოს გაფართოებული სხდომა. პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი ღარიბაშვილმა აფხაზეთთან დაკავშირებით ინიციატივები უკვე დაანონსა. თქვენი აზრით, რაზე შეიძლება იყოს საუბარი? სავარაუდოდ, როგორი იქნებოდა ოფიციალური თბილისის საუკეთესო გზავნილები სოხუმისათვის?

 

- ფორმატი თავისთავად არაფერს არ ნიშნავს, თუ შესაბამისი სერიოზული შინაარსით არ არის შევსებული. სიტყვა უსაფრთხოების საბჭო სოლიდურად და ლამაზად კი ჟღერს, მაგრამ როცა წარმოიდგენ ფიგურებს, რომლებიც უსაფრთხოების საბჭოს მაგიდას შემოუსხდებიან, რა თქმა უნდა, დიდი იმედები არ გეუფლება იმასთან დაკავშირებით, თუ რა გადაწყვეტილებები იქნება გამოტანილი და რა პოლიტიკა იქნება გატარებული. ამიტომ ამ შეკრებასთან დაკავშირებით დიდი ოპტიმიზმი არ გამაჩნია. რაც შეეხება გზავნილებს. ეს გზავნილები აგზავნონ იმათ, ვინც საქმე აქამდე მიიყვანა. ჩვენ დავაკვირდეთ მოვლენებს და მერე გავაკეთოთ შეფასებები და კომენტარი.

 

კობა ბენდელიანი    "ინტერპრესნიუსი"

კომენტარები

მსგავსი სიახლეები

Developed by: Giorgi Mshvenieradze
© 2013-2014 IVERIA.BIZ საავტორო უფლებები დაცულია